Wat betekent ‘hersenschudding’?

Een hersenschudding is een echt schudden van de hersenen in het hoofd. Dit gebeurt door een kracht die van buitenaf op het hoofd inwerkt. Dat kan een val zijn, een klap of een stoot tegen het hoofd. Daarbij komen de hersenen in het hoofd in beweging en stoten ze tegen de schedelbotten. In de geneeskunde wordt dit ‘traumatisch hersenletsel’ genoemd. Een hersenschudding is de lichtste vorm van traumatisch hersenletsel.

Symptomen van een hersenschudding:

Bij een hersenschudding denken de meeste mensen aan bewusteloosheid, hoofdpijn en overgeven. Dat klopt, maar is niet alles:
– De symptomen van een hersenschudding hoeven niet direct op te treden. Er kan een vertraging zijn van enkele uren tot twee dagen voordat de symptomen zich voordoen.
– De mogelijke symptomen van een hersenschudding zijn divers. De aard én het aantal symptomen kunnen van persoon tot persoon verschillen. Naast bewusteloosheid, hoofdpijn en overgeven zijn typische symptomen verwardheid, geheugenverlies, visuele stoornissen, een gevoel van duizeligheid en overgevoeligheid voor licht of geluid. Ook vermoeidheid, prikkelbaarheid of concentratieproblemen kunnen tekenen zijn van een hersenschudding.

Hoe gaat het verder na een hersenschudding?

Direct na een licht traumatisch hersenletsel is het van het grootste belang om de hersenen te beschermen tegen verdere letsels. De betrokkene mag niet terugkeren naar een situatie waarin een nieuw trauma mogelijk is, bijvoorbeeld een sportwedstrijd.
Bij ernstige klachten zoals bewusteloosheid, toenemende hoofdpijn of verwardheid dient de persoon in het ziekenhuis te worden onderzocht. Daar kan een scan van de hersenen worden gemaakt („CT“) om een bloeding of hersenzwelling op te sporen en kan de persoon worden overwakt.
In de eerste een tot twee dagen na een licht traumatisch hersenletsel is het verstandig om lichamelijk en geestelijk rust houden. Daarna zijn in de meeste gevallen lichte inspanningen (wandelen, enkele huishoudelijke taken) mogelijk, die langzaam kunnen worden uitgebreid. Het vermijden van alcohol en drugs ondersteunt het herstel van de hersenen. De meeste getroffenen zijn na ongeveer 2 weken klachtenvrij.

En als het langer duurt?

Soms duurt het langer voordat de klachten van een hersenschudding weer verdwijnen. Men spreekt dan van een „postcommotioneel syndroom“. Dit kan meerdere weken of zelfs maanden aanhouden.

Wanneer weer sporten?

Dat kan alleen per individueel geval worden beantwoord. Het is raadzaam te wachten tot de betrokkene klachtenvrij is en dan langzaam weer te beginnen. Vooral in het begin moet er zo veel mogelijk rekening worden gehouden met het beschermen van het hoofd, dus liever trainen op een ergometer dan op een loopband, liever pass-training dan kopbaltraining.
Op de individuele situatie afgestemde ‘return-to-play’- of ‘return-to-competition’-protocollen helpen bij de herintreding en minimaliseren het risico op overbelasting.

Wat is NAH?

NAH staat voor niet-aangeboren hersenletsel. NAH ontstaat op een moment dat een persoon een gezond leven zonder beperkingen leidt. De NAH verdeelt het leven in een voor en een na. Dit heet ‘breuk in de levenslijn´. Juist deze breuk maakt het omgaan met de gevolgen van hersenletsel extra moeilijk. Voor de persoon met NAH, maar ook voor de naasten en mantelzorgers. De breuk is een belangrijk onderscheidend punt tussen niet-aangeboren hersenletsel en aangeboren hersenletsel.

Volgens Hersenz leven in Nederland ongeveer 650.000 mensen met beperkingen als gevolg van NAH. Dat is ruim 3% van de bevolking. En ieder jaar lopen ongeveer 140.000 mensen hersenletsel op.

Voorbeelden van NAH:

NAH kan ontstaan in verschillende situaties. Het kan een hersenkneuzing of hersenschudding zijn, een hersenbloeding of een beroerte. Ook infecties van de hersenen of de hersenvliezen kunnen oorzaak zijn van NAH. Net als zuurstoftekorten door een verdrinking of een hartstilstand. En natuurlijk zijn er ziektes met afbouw van hersenweefsel zoals MS, Morbus Parkinson of dementie. Vergiftiging, bijv. door drugs, alcohol of oplosmiddelen, kan tot NAH leiden.

Zoekt u meer informatie over dit onderwerp, kijk dan eens op Hersenletsel-uitleg.

Gevolgen van NAH:

De gevolgen van NAH kunnen sterk variëren. Ze zijn o.a. afhankelijk van de oorzaak van hersenletsel, de ernst van de schade en de locatie van de schade in de hersenen. Toch ervaren veel mensen met NAH ten minste een van deze gevolgen, vaak ook meerdere:

• Fysieke beperkingen zoals verlamming, langzaam of ongecoördineerd bewegen of niet goed kunnen zien.

• Cognitieve gevolgen zoals concentratieproblemen, een minder goed geheugen of problemen met het plannen of organiseren van taken.

• Emotionele en gedragsveranderingen zoals snelle stemmingswisselingen, prikkelbaarheid, depressie, ongeremd praten of eten.

• Sociale gevolgen zoals eenzaamheid door onaangepast gedrag in contact met andere mensen of onvoldoende persoonlijke hygiëne.

Deze beperkingen zijn slechts voorbeelden. Er zijn nog veel meer mogelijke beperkingen die van invloed kunnen zijn op de betrokkene en zijn of haar omgeving.

Het merendeel van deze beperkingen is van buitenaf niet zichtbaar. NAH is dus niet alleen de afkorting voor Niet-Aangeboren Hersenletsel. NAH kan óók de afkorting zijn voor Niet Altijd Herkenbaar. Het punt is: ondanks dat de gevolgen onzichtbaar zijn, zijn ze niet minder ernstig. En ondanks dat ze onzichtbaar zijn, is het niet minder belangrijk de juiste hulp en ondersteuning te krijgen – zowel voor de persoon met NAH als voor de mensen in de omgeving. Daarvoor is er Neuro-Atarassie. Hier vindt u deskundige en praktische ondersteuning bij alle vragen rondom niet-aangeboren hersenletsel.